جهارشنبه 5 بهمن 1390(09:06:54 ق.ظ)

هجرت رسول اکرم (ص)؛ سرآغاز تاريخ اسلام رسول گرامي اسلام(ص) در سال چهارم بعثت دعوت توحيدي خود را علني کرد؛ مشرکان قريش که منافع خود را با ظهور و گسترش اسلام به خطر مي ديدند به مقابله با مسلمان برخواستند و با به اوج رساندن شکنجه ها، شهر مکه را به محيطي پرخفقان مبدل ساختند

رسول گرامي اسلام(ص) در سال چهارم بعثت دعوت توحيدي خود را علني کرد؛ مشرکان قريش که منافع خود را با ظهور و گسترش اسلام به خطر مي ديدند به مقابله با مسلمان برخواستند و با به اوج رساندن شکنجه ها، شهر مکه را به محيطي پرخفقان مبدل ساختند. نخستين نقطه عطف در جهت گسترش اسلام، ملاقات با ارزش شش نفر از يثربيان با رسول خدا در مکه بود که در سال يازدهم بعثت اتفاق افتاد و با اسلام آوردن آنان، اسلام در يثرب منتشر شد. يثرب؛ سرزميني که بعد از ورود پيامبر(ص) «مدينة النبي» ناميده شد، از ويژگيهاي مردم يثرب مي توان به مواردي چند اشاره کرد از جمله: مردم مدينه تعصب مشرکان مکه را نداشتند؛ همسايگي با يهود و شنيدن اخباري، مبني بر ظهور پيامبري از سوي خدا؛ خستگي روحي و جسمي مردم يثرب در اثر نزاع هاي صد و بيست ساله که آن ها را به ستوه آورده بود؛ وجود افکاري توحيدي در مدينه که ادامه گرايش حنفيت مکّي به شمار مي آمد و با اسلام توافقي نام داشت. اين خصوصيات، سبب شد که در سال يازدهم بعثت، آن گروه شش نفري از يثرب به مکه آمدند و با پيامبر ملاقات کردند و سريعاً به دين اسلام مشرف شوند و بدين ترتيب در سال هاي بعد با شوق فراوان دو پيمان را با حضرت منعقد ساختند. پيمان عقبه اول که در سال دوازده بعثت بود، جنبه ديني داشت؛ در اين پيمان مسلمانان خواستار مبلغي از سوي رسول خدا (ص) شدند تا اصول و معاني اسلام را به آنان تعليم دهد. پس از آن بود که اسلام به سرعت در مدينه رواج پيدا کرد. پيمان عقبه دوم نيز در سال سيزدهم بعثت منعقد گرديد. عنصر جديدي در بيعت دوم افزوده شد و آن مسئله دفاع بود که نوعي تشکل نظامي براي حفاظت از رهبري دين را صورت داد. بعد از پيمان عقبه دوم، اسلام، بيش از پيش در مدينه توسعه پيدا کرد و عموم مردم اسلام آوردند و ميان دو قبيله اوس و خزرج بعد از ساليان سال درگيري و خونريزي به برکت اسلام، صلح برقرار شد و بهترين پناهگاه براي مسلمانان مکّه گرديد که گرفتار ملامت و شکنجه بودند. مشرکان مکه، بويژه پس از پيمان عقبه دوم به آزار و اذيت خود شدت دادند، مسلمانان از آزار مشرکين به تنگ آمده؛ از حضرت رسول(ص) راه چاره خواستند. آنگاه جبرئيل نازل شد و فرمود، بهترين راه نجات، هجرت به سرزمين يثرب مي باشد. و حضرت رسول، دستور هجرت را صادر کردند. مسلمانان به تدريج از مکّه خارج شده و به يثرب رفتند. در اين هنگام مشرکان قريش در دارالندوه جمع شده و تصميم بر ¬قتل¬پيامبر(ص) گرفتند؛ زيرا مي دانستند که¬اگر¬رسول¬اکرم(ص) به¬مکه¬برسد با تشکيل حکومت اسلامي بنيان بت پرستي را در هم مي کوبد. اين توطئه با فداکاري حضرت علي(ع) ناتمام ماند و پيامبر(ص)، مکه را به قصد يثرب ترک کردند و در دوازدهم ماه ربيع الثاني سال سيزده بعثت با استقبال پرشور مسلمان انصار وارد مدينه شدند. در نخستين سال هجرت، پيروزي بزرگي نصيب اسلام و مسلمانان گرديد و حکومت مستقلّي در مدينه پديد آمد. با استقرار در مدينه، مهم ترين اقدام پيامبر(ص) در نخستين سال هجرت، ايجاد حکومتي مستقل در مدينه و بناي مسجد بود. از اقدامات مهم ديگر پيامبر (ص)،ايجاد وحدت بين مسلمانان به¬وسيله پيمان برادري بود. حضرت با انعقاد عقد اخوت بين مهاجر و انصار مفهوم جديدي را در کنار روابط خويشاوندي و قبيله اي مطرح کردند[1]. در سال هشتم هجرت نيز آخرين پايگاه مشرکان در هم شکسته شد و مکه سقوط کرد و در نهايت اسلام به جهان صادر شد. با هجرت پيامبر(ص) مسلمانان از محيط پر خفقان مکه به محيط مساعد و اسلامي گام نهادند و به برکت همين هجرت، اسلام براي خود تشکيلات سياسي و نظامي پيدا کرده و حکومتي نيرومند شد.[2] از اين رو هجرت، مبدأ و سرآغاز تاريخ مسلمانان قرار داده شد، چنانکه در سيره عملي خود حضرت رسول هم کاملاً مشهور است. پي نوشت: [1]- لک زايي، نجف؛ سيره پيامبر اعظم (ص)، ص 165. [2]- جعفريان، رسول؛ تاريخ سياسي اسلام شيوه رسول خدا (ص)، ص 431. منابع: 1. تبيان 2. پايگاه اطلاع رساني باقرالعلوم (ع) 3. روحاني، سيد سعيد ، آثار شهيد آيت اللّه مطهري(ره) درتاريخ اسلام، پاييز 1378 4. tahoorkotob.com 5. goftomanedini.com

.ذکر منبع در استفاده از مطالب و تصاویر الزامی است